kerk

48 uur in Grahamstown

Grahamstown is een geinig stadje. Je kan er wandelen, lekker eten, grappige musea bezoeken, een botanische tuin bewonderen, een universiteit en daarbij horende diversiteit ontdekken en – voor ons belangrijk –  een echte delicatesse winkel vinden, Fusion Special. Ze hebben stroopwafels en dubbelzoute drop. Niet gekocht, maar wel echte boerenkaas en aantrekkelijke kruiden.

Het leukste van de stad is nog wel dat je op je gemak alle attracties in twee dagen kunt zien. Ik sla meestal stijl achterover als ik in gidsen – of kranten – lees wat je in een buitenlandse stad allemaal in 48 kunt doen. Zoveel red ik niet eens in twee weken. Hier is 48 uur voldoende. Behalve in juni, als er een festival is, dan heb je meer tijd nodig.

Ik wil niemand dwingen, maar als je ooit in Grahamstown bent, slaap dan svp in Bartholomew’s Loft, een verbouwde bakkerij met prettige appartementen en kamers. Wij hadden er werken willen blijven.

graham

In het stadhuis lopen we langs The portraits of Heroes. Als ik vraag of ik foto’s mag nemen, reageert de portier verheugd. Zeker, zegt hij, ‘dat worden goeie foto’s. Het is een indrukwekkende verzameling van man, vrouw, zwart en wit. Allemaal strijders van het eerste uur. Onder elke foto een quote van de betrokkene.

slovo

Voor het eerst zie ik een portret van Chris Hani, de ANC leider die in de jaren negentig vermoord werd. Op dit moment is veel te doen over zijn moordenaar. Hij zit levenslang in de gevangenis, maar is stervend. Een rechter moest zich buigen over de vraag of hij thuis mag sterven. Dat mag.

hani

Wie lekker wil lunchen, bezoekt de Red Café, een nonchalante uitspanning op de eerste verdieping in, met een groot terras. Lekkere sandwiches, verrukkelijke taarten en tweedehands Engelse boeken te koop. Het ligt aan Highstreet, de enige winkelstraat. Naast het café is een goeie boekwinkel.

avocadosandw

Veel kleinere steden in Zuid Afrika wekken de indruk dat ze in de jaren vijftig zijn blijven steken. De Europese jaren vijftig, wel te verstaan. Ook bv Bloemfontein – dat hier Bloem heet – is gemoedelijk en kneuterig. Het zijn slaperige stadjes met veel laagbouw, ruimte en een wat vervallen uiterlijk. De openbare ruimte is – in tegenstelling tot in Nederland – slecht onderhouden. Trottoirs waar je struikelt over gaten en scheve stenen. Asfalt vol potholes – gaten – en groen dat vlijtig zijn best doet de boel te overwoekeren.

Ik weet niet zeker wat dat jaren vijftig gevoel geeft: de lichte verwaarlozing is een onderdeel, zeker ook de ruimte en het gebrek aan hoogbouw, maar misschien nog wel het meest de rust van de mensen. Hier geen strakke types die haastig van A naar B bewegen. Geen straatveger die in x minuten plek y moet schoonmaken. Mensen kuieren, nemen de tijd en zijn vriendelijk.

Er is ook een universiteit, dat bepaalt mede de prettige sfeer, de losheid, de gekkigheid en dwarsheid. Ik heb ooit in een onderzoek gelezen dat de beste voorspeller voor succes van een stad de aanwezigheid van een universiteit is.

In heel Zuid Afrika zie je dat ook hier de spreukenpolitie vrij dwingend is. Elke winkel, keten en instantie heeft zo’n slogan – die marketeers ook wel tagline noemen. Ook The Rhodes University.

 

universiteit

(Hier zit de slogan de mededeling een beetje in de weg. Voor een beetje leider is er toch wel iemand die op zijn auto wil passen.)

 

Het stadje, dat in 1812 is gesticht door de Engelse Generaal Graham, heeft ook een kathedraal. De kerk oogt Gotisch, raar voor een land waar rond de 13de eeuw helemaal nog geen blanken woonden, laat staan katholieken. Het was in de tijd in Europa gebruik om oude stijlen na te apen, vandaar dit Neo-Gotische gebouw. Mooi, vooral ook het licht dat de door de glas in lood ramen naar binnen valt. De Kerk, biedt een mengeling van oude tombes en plakkaten – zoals die van Generaal Graham – en meer Afrikaans georiënteerde afbeeldingen en thema’s. De – zwarte – caretaker vraagt ons om ‘wat geld te geven voor de arme kinderen die aan de andere kant van de stad wonen’. Daar organiseren ze van die goede dingen voor.

kerbus

 

 

vis

 

wimpy

Waar drinkt een lady koffie?

Wij hebben een nieuwe favoriete hang out: Wimpy.

Niet gedacht he?

We zitten ook wel eens bij een coffeeshop van Douwe Egberts.

Amsterdammers zien, net zoals bewoners van internationale steden, het aantal exclusieve koffietenten groeien. Ze branden hun eigen bonen, hebben een ruig uiterlijk, verkopen peperdure systemen om koffie te zetten. Zelfs de ouderwetse filter kost er een vermogen. In Johannesburg hebben ze precies dezelfde soort tenten.

Nescafé

Nu we dieper het land intrekken is het anders. Hier zijn geen hippe plekken, hier zijn zelfs nauwelijks uitspanningen waar je koffie kunt drinken. De huurhuisjes hebben geen koffiezetapparatuur en eindelijk snappen we waarom er zoveel soorten Nescafé in de schappen van de super staat.

Vandaar de Wimpy. Bovendien hebben ze nog een onderdeel dat ons lokt: gratis Wifi. We onderhouden een gecompliceerde relatie met het web. Een echte reiziger is los van alles, dus ook van nieuwssites, mail met familie en vrienden en tips voor leuke huisjes. Een echte reiziger is los. Wij niet.

wimpy2

Internet

Wij snakken naar internet. In de auto speuren we naar de vrolijke rode kleuren van de gigant die in Nederland in de jaren zeventig en tachtig groot was, maar daarna geheel verdween. Hier opende de Engelse keten in 1976 zijn eerste hamburgertent en is daarna nooit verdwenen. Sterker nog. Wimpy is een grote speler op de markt. We hebben nog geen Mc Donalds of Burger King gezien. En die koffie, die koffie is best te drinken.

de

DE

In het kustplaatsje St Lucia wijst een inwoner ons op een ‘geweldige coffeeshop’, nergens in heel Zuid Afrika, beweert ze, kun je betere koffie drinken. Wij huppelen naar binnen. De uitstraling is top. Mooie, gestileerde zwart-wit tekeningen van wilde dieren. Een paar verrukkelijke taartjes en muffins en twee leuke jonge barista’s naast een indrukwekkend espressoapparaat. We kunnen niet wachten op onze bestelling. Tot onze verbazing zijn de koppen versierd met het bekende DE-logo. In Nederland een tuttig merk, hier de top van de markt.

moederdag

Moederdag

Deze chocolaatjes krijg ik – midden in Kruger – omdat het Moederdag is. Drie luxe snoepjes, met de hand verpakt in glimmend rood papier, voor elke vrouw. Ontroerend lief. Ze worden uitgedeeld bij Mugs and Beans, ook zo’n keten die er in slaagt om perfect de Europese koffietent te kopiëren. Je komt de kleine shops tegen in de grote dorpen in de wildparken en bij benzinestations. Ook zij hebben gratis Wifi.

Verlangen

Het geeft een ambivalent gevoel. We op reis om een andere cultuur te leren kennen. Om nieuwe gedachten te ontwikkelen. Maar juist midden in die nieuwe cultuur, verlangen we vertrouwde elementen van het thuisleven. Dat blijkt cappuccino en dagelijks het nl-nieuws.

trust2

Waar luncht TWFL: Trust

Trust, dat is zo’n ding waar moderne mensen moeite mee hebben. Wie zijn er allemaal niet op uit om iets van je te stelen? Het meest nog wel je originaliteit. Bijzonder zal je wezen, nix doen zoals een ander. Al die uniciteit behoeft bescherming. Net zoals je spullen, je beursje en je mobiel.

Het is een verademing ergens te eten waar vertrouwen het uitgangspunt is.  Midden op de drukke Albert Cuyp markt zit het vrij nieuwe Trust. Daar vertrouwen ze iedereen. Je kan eten wat je wilt en betalen wat je ervoor over hebt.

Er wordt heerlijk eten – en drinken – gemaakt door vrijwilligers. Wij dronken versgemaakt sap, de smaken mag je zelf kiezen. De dagsoep en dagsalade waren allebei voortreffelijk. De carrot-gingercake smaakte verrassend, door het gebruik van gember weer eens iets anders dan anders.

De sfeer is eigen. De vrijwilligers werken voor The Trust Foundation, een organisatie die mind trainingen geeft. Vrijwillig werken is daar een onderdeel van. Het motto is: ‘To give is to receive. Giving from your heart encourages you to listen to your inner voice and trust this guidance for decissions in every day living.’

Ik ben niet zo zennerig, dus voor mij was het een oefening. Een oefening in geduld. Alles wordt met liefde klaargemaakt, maar dat kan wel even duren. Zeker als er meer klanten in de zaak zijn. Om elk besteksetje zit een handgeschreven motto. Mijne luidde: hello sunshine! Toeval?

Soms nemen de vrijwilligers in de keuken tijd voor een ritueel. Ze gaan in een kring staan, geven elkaar een hand en lijken geest ver weg en innig verbonden.

Geeft allemaal niets. Het is een bijzondere plek, waar je rustig kunt werken zonder dat iemand je elk kwartier een koffie aanbiedt. Neem de tijd en geniet van een onalledaagse plek in Amsterdam.

Ik heb het de carrot cake gefotografeerd, maar moet nog even oefenen, hier oogt ze nog niet zo lekker als ze wel is.

trustaartje

 

Adres: Albert Cuypstraat 21o (het zit achter de kramen). telefoon 020-207371552

 

trust1

dahlkookboekgoed

Kookboek als presentje

Een kookboek is een fijn cadeau. Om te krijgen, en te geven. Ik kan eindeloos uitweiden over het ideale kookboek, maar een van de belangrijkste zaken vind ik dat er foto’s instaan. Dat je een idee hebt hoe het gerecht eruit moet zien als je bezig bent.

Ik heb een paar winkels waar ik vaak langs ga omdat ze een goeie kookboeken in de uitverkoop hebben.

Favoriet is het Martyrium in de van Baerlestraat, vooral ook omdat die een ramsj hebben om je vingers bij af te likken. Kunst, thrillers, romans, biografien en gekke boeken die je eigenlijk niet nodig hebt, maar die zo’n lollig onderwerp behandelen.

Dit boek van model Sophie Dahl is een aardig toegankelijk kookboek met maakbare recepten. Sophie Dahl is – mocht je het al vermoeden – kleindochter van kinderboekenschrijver Roald Dahl, die overigens ook kookboeken heeft geschreven. Sophie was vroeger fotomodel en is getrouwd met zanger Jamie Cullum. Vanwege haar beroemde familie en haar licht gevulde lichaam wordt ze vaak vergeleken met Nigella Lawson.

kookboekuitv3

 

Een andere ramsjfavoriet is de English Bookstore in de Kalverstraat 223 (tegenover de Kalvertoren), daar hebben ze een uitgebreide kookboekafdeling met verrassende vondsten.

Ik kocht er onderstaand kookboek: Cook in Boots van Ravinder Bhogal. Het is vertaald met de nogal suffe titel Spatels en & Stiletto’s.

 

kookboekuiterkoop2

Haar recepten zijn vernieuwend en eigenzinnig. Cooks in Boots is vrij hilarisch alleen al vanwege de hoofdstukindeling. Die varieert van ‘failliet aan nieuwe Louboutins’, Katereten, ‘Meet te parents’ en natuurlijk mijn Favoriet: PMT, for the times when only chocolate will do.’

Voor café direct, een koffiemerk in Engeland, maakte ze een erg aardige special waar bij desserts de ideale koffie zoekt. Een bron van inspiratie.

 

koekboekuitverkoop1

 

microplanemetcitroen

Gelukkig van citroenrasp

Citroen is een mooie frisse tegenhanger voor al teveel zoet. De meeste smaak zit in de schil, daarom gebruik je in gerechten vaak geraspte citrusschil.  Bij het verwerken van citroen of sinaasappel, word ik altijd vrolijk van de heerlijke geur. Ik aarzel of ik gelukkig zal schrijven, dat klinkt nogal pretentieus, maar het is waar. Citrusrasp maakt gelukkig!

Als je de schil verwerkt, is het belangrijks om te weten is dat je zo min mogelijk wit aan de citroenschil te laten zitten. Wit smaakt bitter.

Citroenen uit een reguliere winkel, zijn vaak behandeld met bestrijdingsmiddel. Was een behandelde citroen met lauw water en milde zeep en spoel daarna goed af.

Er zijn talloze manieren om het te raspen:

Huistuinenkeuken

Gewone raspen – groot en klein – zijn prima geschikt zeker als je ze niet vaak raspt. Vooral bij de vierkante modellen blijft wel eens wat citrus aan de rasp kleven. Vergeet niet die met een mes af te schrapen.

 Snel en makkelijk

Ik gebruik de keukenmachine. Schil, met een dunschiller of kaasschaaf, de schil van de vrucht. Doe de in het recept vermelde hoeveelheid suiker en citrusschillen in de keukenmachine en laat het mes van de machine even draaien. Resultaat: een verleidelijk geurende suikermassa.

Tip: vaak heb je voor de rest van het recept geen mes in de keukenmachine nodig, maar gebruik je een plastic draaier. Die kan je gewoon vervangen terwijl de suiker in de bak van de keukenmachine zit.

 

citrusraspmachine

Microplane

De lieveling van koks en snobs. Het is een razend scherpe vijl waarmee je snel en goed schillen raspt. De Microplane bestaat ook met andere rasp/schil formaten die handig zijn voor het raspen van chocolade, kaas en het snijden van flinterdunne plakken. Als je geld hebt, koop het beslist, het is een ontzettend handig ding, zeker als je het vaak gebruikt. Ook leuk om cadeau te vragen.

Microplane is gebaseerd op werktuigen uit de houtbouw.


Tip: als je de vrucht ook moet persen, schil eerst en pers dan later. Een geperste vrucht kan je niet goed meer schillen.

Tip: sinaasappelrasp smaakt beter als je ook wat citroenrasp toevoegt, dat haalt de smaak van de sinaasappel op.

mooimetbloem

Wel snoepen niet bakken

Soms heb je helemaal geen zin om te bakken, maar misschien wel in shoppen. Daar kan je ook gelukkig van worden. Zeker als je naar een winkel gaat als het lekker rustig is. Ik ben niet geduldig genoeg voor braaf wachten en ondertussen lief naar de andere kopers glimlachen.

Over thuis trakteren bestaan geen regels.

Wat ik hier zeg is niet meer dan mijn idee. Als je iets anders wilt, gewoon doen. De waarheid bestaat niet. Gelukkig!

Inkopen

Ik probeer lekkers te kopen wat mijn bezoek lekker vindt. Als ik dat niet weet – komt vaak voor – kies ik gewoon voor mijn eigen lievelingen. Is er altijd iemand die het lekker vindt, met één uitzondering: hoewel ik niet zo van melkchocolade houdt, sla ik dat wel in want de meeste Nederlanders houden van melk. Puurliefhebbers zijn schaars.

Behalve zoet, zet ik ook altijd fruit op tafel.

En pepermuntjes

fruitsnoep
Winkels

Ik koop het liefst alles bij Pompadour in de Huidenstraat 12 mijn lievelings-patissier. De handgemaakt bonbons zijn top. De taarten te lekker en bovendien ook in lollige kleine formaten, zodat je een groot gezelschap meerdere smaken kunt voorzetten. Achter in de winkel zit een klassieke tearoom waar je lekker uit kunt rusten als je rond rent als een kip zonder kop, wat mij nog wel eens overkomt als ik veel boodschappen moet doen.

En dan natuurlijk Holtkamp op de Vijzelgracht 15. Bekend vanwege die eeuwige kroketten, maar ze hebben zoveel meer. Zalige taarten en cakes en een ontzettend leuke Tart Tatin, die je thuis kunt afbakken. Een erg leuk toetje. Doe er een grote kom met Griekse yoghurt – of zure room – gezoet met een zakje vanillesuiker bij. Klaar is Lady.

De allerlekkerste chocolade hebben ze bij Artisjok op de Koninginneweg 141: hemelse stenen. Een mengeling van chocola en noten die als enige nadeel kent dat het schier onmogelijk is om te stoppen met eten. De steen is er ook in formaat baksteen. Grappig als cadeau, maar niet handig om op te eten.

 

koopmodern
De grote winkels

Als het niet uitkomt uit ambachtelijke – en dus prijzige artikelen – te kopen, ga dan gewoon naar de super. Het is lastig om daar echt lekkere dingen te vinden, maar de chocolade koffieboontjes van de Hema zijn uitstekend. De kokosmakronen van Eko Plaza horen bij mijn favorieten. Ze zijn overigens lekkerder als je ze in vieren snijdt, voor een persoon zijn ze nogal omvangrijk.

Vergeet Xenos niet. Daar liggen regelmatig partijen van goede merken.

En verder heb je natuurlijk al je eigen adressen.

SNOEP ZE!

mooi1

Te weinig spullen?

Ik heb een paar slechte eigenschappen. Gelukkig hoef ik ze niet allemaal te delen. Eentje kan geen kwaad. Ik ben al een leven lang verslaafd aan het kopen van mooie bordjes, schaaltjes en theepotten.

Vroeger kocht ik duur, omdat ik dacht dat mooi was. Daar ben ik gelukkig van terug gekomen. Tegenwoordig scharrel ik het liefst in Kringloopwinkels. Een deel van het jaar woon ik in Egmond. De kringloopwinkels daar in de buurt kan ik van harte aanbevelen.

Mijn nieuwste vondst is Dre Antiek, een winkel met van alles door elkaar. Hij ligt midden in een industrieterrein. Niet alles is mooi, maar er staan geweldige dingen tussen, bovendien zijn de prijzen on-Amsterdams laag.

Hij heeft geen site, wel een facebookpagina.

Adres: Lamoraalweg 51d.

Industrieterrein de Weidjes

Egmond aan den Hoef

telefoon (tussen 12.00 en 17.00) 06 22252556

 

Dr´